فصل هفتم کاوش‌های باستان‌شناسی در شهر تاریخی حریره پس از ۱۴سال وقفه، با مجوز پژوهشگاه میراث‌فرهنگی و گردشگری و همکاری و حمایت منطقه آزاد کیش انجام شد و باستان‌شناس‌ها در محدوده جنوبی ساختمان شماره ۳این محوطه باستانی به آثار سفالین، صدف، استخوان‌های جانوری، تزئینات معماری از جنس گچ، ابزارهای سنگی شامل سنگ‌ساب و مشته، اشیای فلزی، قطعات ظروف شیشه‌ای و سکه‌های ناخوانای مفرغی دست یافتند.
به گزارش ایلنا، هدف از کاوش‌های فصل هفتم باستان‌شناختی در محوطه باستانی حریره کیش، مستندنگاری، خواناسازی کاوش‌های پیشین، بسترسازی برای ایجاد منطقه گردشگری بین خانه‌های اعیانی و مسجد جامع، شناخت عوامل جابجایی مرکز قدرت از سیراف به جزیره کیش و جایگاه آن در تجارت دریایی با شرق دور بود.
براساس مطالعات باستان‌شناس‌ها، یکی از بخش‌های مهم شهر حریره راسته‌ای است که از مسجد جامع و کارگاه شیشه‌گری آن در مرکز شهر آغاز و در ادامه به خانه‌های اعیانی سه‌گانه، حمام تاریخی و سپس به بخش بندرگاهی با مجموعه فضاهای تولید شیره خرما، بارانداز کالاها و معماری دستکند بندر، ختم می‌شود. فضاهای معماری موجود که در راستای آبراه باستانی قرار گرفته، بخش مهمی از شواهد آشکار شده معماری جزیره را در خود جای داده است و اکنون تمرکز باستان‌شناس‌ها بر بخش خانه‌های اعیانی این محوطه باستانی است.
محمد مرتضایی، سرپرست فصل هفتم کاوش‌های باستان شناختی محوطه باستانی حریره کیش اظهار کرد: حجم انبوهی از زیباترین سلادن‌های سفالی چینی شامل ۱۳گونه از کاوش‌های این محوطه باستانی در خلیج فارس به دست آمد که نشانگر مرکزیت جزیره کیش در تجارت با شرق دور و به‌ویژه چین در دوره باستان است.
وی افزود: سفال‌های چینی یافت‌شده در این محوطه باستانی وارداتی بوده‌ و به گونه‌های با کیفیت پایین تا نمونه‌های فاخر و تجملاتی تقسیم شده‌اند. نمونه‌هایی نیز شبه سلادن‌های تولید شده توسط ایرانیان است.
سرپرست کاوش‌های باستان‌شناختی شهر حریره کیش، با اشاره به دانش بومی ساکنان جزیره کیش در معماری و مهار آب در دوره‌های تاریخی گذشته گفت: ساختمان کاوش شده از سنگ‌های مرجانی و در دو طبقه و براساس توپوگرافی جزیره ساخته شده است.
مرتضایی توضیح داد: این ساختمان علاوه بر اتاق‌های زیستی، از فضاهایی تشکیل شده که به نظر برخی مرتبط با فعالیت‌های صنعتی از قبیل استحصال مروارید بوده است. چون حجم انبوهی دورریزهای صدفی و ابزارهای مرتبط با آن به همراه چاهی به عمق حداقل ۹متر با حوضچه‌ها و کانال‌های مرتبط با یکدیگر کشف شده که نشان دهنده ۱۴فضای معماری پیچیده ساختمان کاوش شده‌است.
باستان‌شناس‌ها در کاوش‌های شهر حریره کیش همچنین کاشی‌های فیروزه‌ای و یک قطعه کاشی زرین‌فام ستاره‌ای شکل یافته‌اند که به‌دلیل آسیب‌دیدگی کتیبه‌های این اثر، تا زمان مرمت اصولی غیرقابل خواندن است. به گفته آنها کشف این کاشی‌ها بیانگر فاخر بودن بنا است و احتمال دارد متعلق به خاندانی مهم بوده که طی چند دوره مورد استفاده قرار گرفته است.
این باستان‌شناسان امیدوارند پس از تکمیل کاوش در این مجموعه ساختمانی، عملیات مرمت و استحکام‌بخشی آن در دستور کار قرار بگیرد و به مجموعه فضاهای قابل بازدید جزیره کیش افزوده شود و برگ زرین دیگری از میراث کهن ایران در خلیج فارس در برابر گردشگران داخلی و خارجی بگشاید.
بررسی‌های اولیه مشخص کرده است که این یافته‌های باستان‌شناختی به قرن ۴تا ۸هجری قمری مربوط است که مطالعات گاه‌نگاری آن پس از اتمام کاوش به شکلی دقیق‌تر اعلام خواهد شد.